Tussen de bebouwing van Wassenaar en de geplande bebouwing van Katwijk ligt de Groene Zone. Dit gebied is het voorportaal en onderdeel van het Nationaal Park De Hollandse Duinen (in oprichting): de groene achtertuin van de Randstad. Het is de laatste open plek die het strand nog met het Groene Hart verbindt. De Groene Zone is onderdeel van het unieke en afwisselende Duin Horst & Weide landschap. Dit is een gebied met uitgestrekte weilanden, zichtlijnen naar de duinen, en met waardevolle ecologische en archeologische kwaliteiten. Elementen van het voormalige Marinevliegkamp Valkenburg en restanten van de Duitse bezetting dragen bij aan het bijzondere karakter. 

Groene verbindingszone tussen Wassenaar en Katwijk Valkenhorst

Na de sluiting van vliegkamp Valkenburg in 2006 is besloten om het gehele gebied tussen Katwijk en Wassenaar te opnieuw te ontwikkelen tot een kwalitatief hoogwaardige locatie voor wonen, werken en recreëren. Het project bestaat grofweg uit twee onderdelen: woonwijk Valkenhorst, met maximaal 5.600 woningen(externe link), en een hoogwaardige groene bufferzone: de Groene Zone. 
 

Participatie beperkte gebiedsvisie Groene Zone

Begin 2021 heeft de gemeenteraad gevraagd om een Beperkte gebiedsvisie voor de Groene Zone op te stellen: een visie die in eerste instantie betrekking heeft op de bebouwde omgeving van de Groene Zone. De Beperkte gebiedsvisie is een eerste uitwerking van de Nota van Uitgangspunten, waarover in 2020 al een participatietraject plaatsvond. Op een later moment worden andere belangrijke onderdelen van de visie nog uitgewerkt, zoals recreatie, cultuurhistorie en ecologie. In november 2021 legde het college van burgemeester en wethouders een conceptversie van de Beperkte gebiedsvisie voor aan de gemeenteraad. Na een uitgebreide discussie heeft de raad, onder voorwaarde van een aantal wijzigingen, groen licht gegeven om te starten met een participatietraject.

Participatiebijeenkomsten

Op 31 januari 2022 vond een eerste (online) participatiebijeenkomst plaats over de Beperkte gebiedsvisie. Ook zijn enkele persoonlijke gesprekken gevoerd met belanghebbenden. In die periode lag de Beperkte gebiedsvisie formeel ter inzage. Naar aanleiding van dit traject is de Beperkte gebiedsvisie op onderdelen gewijzigd. De gewijzigde versie is gepresenteerd tijdens een vervolgbijeenkomst in het Adelbert College op 10 mei 2022. Van deze bijeenkomst is een verslag gemaakt.

Vervolg

Door de verkiezingen en een nieuw te vormen bestuur wordt de Beperkte gebiedsvisie voorlopig nog niet in de gemeenteraad vastgesteld. Na de vorming van een nieuw college van Burgemeester en wethouders wordt de Beperkte Gebiedsvisie, inclusief de Nota van Beantwoording, aangeboden ter besluitvorming aan de raad. Dit gebeurt naar verwachting na de zomerperiode.

Nota van Uitgangspunten Groene Zone

Voor de Groene Zone is een Nota van Uitgangspunten (NvU) gemaakt. Deze geeft de kaders aan voor het programma en de (her)ontwikkeling van de Groene Zone. De NvU gaat uit van behoud en versterking van de huidige kwaliteiten van de Groene Zone. Deze kwaliteiten uiten zich voor een groot deel in het kleinschalige, open agrarische landschap. Het toevoegen van ecologische elementen draagt bij aan de duurzame instandhouding van het gebied. Zo komt er een ecologische verbinding tussen Lentevreugd en het Groene Hart, worden natuurvriendelijke oevers aangelegd en krijgen weidevogels meer ruimte. Ook ecologisch en cultuurhistorisch herstel van rijksmonument de Tankgracht Wassenaar maakt onderdeel uit van de plannen.

De gemeente wil het mooie, kleinschalige weidelandschap meer openstellen voor de recreant door recreatieve fiets- wandel- en ruiterroutes aan te leggen. Omdat de Groene Zone ook dieren gaat huisvesten die rust nodig hebben, gaat de gemeente voor extensieve recreatie; dus meer laarzenpaden dan brede fietsroutes kriskras door het landschap. Verder wordt in en om de Groene Zone een aantal specifieke maatregelen genomen: van groen inpakken van bebouwing tot aanleg van nieuwe natuur. Ook gaat de gemeente onderzoeken of bijvoorbeeld het afvalbrengstation van Avalex nieuwe huisvesting kan krijgen buiten de Groene Zone.

De nota van Uitgangspunten is behandeld in de raadscommissie Fysieke Leefomgeving van 8 februari 2021(externe link)

Uitwerking tot Masterplan

De uitgangspunten van de NvU worden uitgewerkt tot een Masterplan. Dit Masterplan schetst een ruimtelijk toekomstbeeld voor de Groene Zone. Het Masterplan wordt vervolgens vertaald in een bestemmingsplan en vormt het kader voor deelprojecten. Deze bevatten concrete voorstellen voor de inrichting van de Groene Zone. Uiteraard gaat de gemeente hier eigenaren, stakeholders, bewoners en belangenverenigingen bij betrekken. Een van de eerste acties die de gemeente voor het Masterplan onderneemt, is het vastleggen van afspraken met het Rijksvastgoedbedrijf over de inrichting van de voormalige start- en landingsbaan op het Wassenaars grondgebied. Met de provincie Zuid-Holland bestaan al afspraken over de ecologische verbindingszone in het gebied.
 

Online informatieavonden Groene Zone terugkijken

Bij het opstellen van de Nota van Uitgangpunten is een participatietraject gevolgd, waarbij inwoners, belangenorganisaties, ondernemers en verenigingen betrokken zijn geweest. Op 3 en 21 september 2020 vonden onder andere twee online informatiebijeenkomsten plaats over de Groene Zone. Op de eerste avond is de conceptversie van de Nota van Uitgangspunten gepresenteerd. Op de tweede avond koppelden we terug welke reacties we ontvingen en zijn vragen beantwoord. De inbreng van de belanghebbenden is vastgelegd in een Nota van Beantwoording.

Ecologische verbinding 

Belangrijk onderdeel van de Groene Zone is de ecologische verbinding tussen Lentevreugd en de A44 bij knooppunt Ommedijk (Maaldrift). Een ecologische verbinding wordt aangelegd zodat planten en dieren zich van het ene naar het andere gebied kunnen verplaatsen. Op dit moment werkt de gemeente Wassenaar aan een stappenplan voor deze nog ontbrekende schakel in de grotere ecologische verbinding tussen de Hollandse Duinen en het Groene Hart. De gemeente Wassenaar trekt samen met de Provincie Zuid-Holland op om de ecologische verbinding te realiseren. De verbinding is onderdeel van het nationale beleid om in heel Nederland een ecologisch netwerk tot stand te brengen. 

Restauratie tankgracht

Bij ontwikkeling van de Groene Zone spelen cultuurhistorische elementen een belangrijke rol. Dat geldt ook voor de tankgracht. Dit rijksmonument is tijdens de Tweede Wereldoorlog aangelegd door de Duitse bezetters. Het was een onderdeel van de verdedigingslinie tegen de geallieerde troepen. De ecologische verbinding loopt straks over de tankgracht. Bij de aanleg van de ecologische verbinding wordt de tankgracht gerestaureerd. De gemeente heeft de afgelopen tijd onderzoek gedaan naar hoe dit cultureel erfgoed op een natuurlijke manier in de Groene zone ingepast kan worden, zonder dat de cultuurhistorische waarde ervan wordt aangetast. Bekijk ook de pagina over cultureel erfgoed op Valkenburg.

Meer informatie

Heeft u vragen? Of wilt u via de mail op de hoogte blijven van de ontwikkelingen in de Groene Zone? Stuur dan een mail met een verzoek hiervoor naar groenezone@wassenaar.nl. Uw email-gegevens gebruiken we, volgens de regels van de privacywetgeving, alleen voor het geven van informatie over de Groene Zone.