Ad Gloriam Pavonis
Stichting Ad Gloriam Pavonis
De Stichting Ad Gloriam Pavonis is in 1992 opgericht en heeft ondermeer als doel het kunst- en cultuurbezit in en om raadhuis ‘De Paauw’ te Wassenaar te beschermen, in stand te houden en uit te breiden. De Stichting (met ANBI-status) verkrijgt haar middelen uit subsidies, schenkingen, erfstellingen en legaten en vrijwillige bijdragen.
Tot op heden heeft de Stichting een aantal projecten rondom landgoed De Paauw te Wassenaar succesvol afgerond. Dit zijn onder andere de aanschaf van een tweetal Venetiaanse kroonluchters voor de Spiegelhal en Muzenzaal in het raadhuis, herstel van de beeldengroep ‘Athena unterstützt den Krieger’ en terugplaatsing van twee sokkels afkomstig van kasteel ‘De Wittenburg’ aan het begin van het Beukenlaantje nabij de Prinsessetuin.
Aan deze projecten hebben zowel de gemeente Wassenaar als fondsen en sponsoren (financieel) bijgedragen.
De fraai gerestaureerde beeldengroep ‘Athena unterstützt den Krieger’ aan het begin van de beukenlaan naar de Prinsessetuin bij raadhuis De Paauw.
Het huidige stichtingsbestuur bestaat uit:
- burgemeester van de gemeente Wassenaar drs. J.Th. Hoekema, voorzitter
- drs. C.C. de Glopper-Zuijderland, secretaris
- drs. P.H. Schoute, penningmeester
- drs. F.J. Duparc, bestuurslid, en
- drs. M.Y. Meijer-Bergmans, bestuurslid.
Landgoed De Paauw
In 1838 werd Prins Frederik der Nederlanden (1797-1881), de tweede zoon van koning Willem I, eigenaar van het landgoed De Paauw. De in Berlijn geboren en getogen prins zocht voor zijn jonge gezin een geschikt buitenverblijf, dat niet te ver van Den Haag gelegen mocht zijn.
Het door Adriaan Pieter Twent rond 1800 op fundamenten van een eerder landhuis gebouwde Huis De Paauw liet Prins Frederik verschillende malen vergroten en verfraaien. Vooral dankzij de ontwerpen voor huis en tuin van de gerenommeerde Duitse architecten Wentzel en Petzold kreeg De Paauw een neoclassicistische uitstraling. Inspiratie voor hun ontwerpen vonden beide architecten in Berlijn en in Potsdam.
Na de dood van Prins Frederik kende De Paauw diverse eigenaren, totdat de gemeente Wassenaar het pand aankocht en in 1925 bestemde tot raadhuis.
Situatie omstreeks 1910: prentbriefkaart van de beukenlaan naar de Prinsessetuin met de beelden ‘Athena unterstützt den Krieger’ en ‘Nikè führt den gefallenen Krieger zum Olymp’ en vazen en banken naast huize De Paauw.
De bezoekers van landgoed De Paauw zijn zeer divers. Het voormalige paleis wordt gebruikt als raadhuis door de gemeenteraad en het college van burgemeester en wethouders. Veel bruidsparen kennen en waarderen De Paauw als huwelijkslocatie. Anderen maken geregeld gebruik van de mogelijkheid om hier tentoonstellingen, concerten of lezingen te houden of te bezoeken, terwijl ook diverse buitenevenementen, zoals het Paauwvijverconcert, beeldenexposities of activiteiten tijdens de Open Monumentendagen, een breed publiek trekken. Het landgoed is een blikvanger vanaf de N44/Rijksstraatweg en een ‘landmark’ voor het profiel van de gemeente Wassenaar. Gelegen aan de Landgoederenroute vormt het park van landgoed De Paauw een aantrekkelijk rustpunt voor passanten (wandelaars en fietsers) uit de gehele regio.
De Prinsessetuin
Doet Huis De Paauw zelf enigszins denken aan het Huis Charlottenhof bij Schloss Sanssouci in Potsdam, de beeldengroepen die vroeger aan het begin van het beukenlaantje naar de Prinsessetuin stonden, blijken regelrechte kopieën van beelden op de Schlossbrücke in Berlijn. Bijzonder is dat de Wassenaarse beeldengroepen zijn uitgevoerd in zink.
In de Prinsessetuin is een deel van Wentzels prachtige Pompejaanse tuinontwerp verloren gegaan. Oude foto’s laten naast het nu nog bestaande tempeltje een pergola, beelden, vazen, zitbanken (stibadia) en paviljoentjes zien. Toch blijft een kleine rondgang langs het huis, het Beukenlaantje, de Prinsessetuin en de vijver zeer de moeite waard.
Paardendrinkbak met leeuwen
Ook de marmeren paardendrinkbak met gebeeldhouwde leeuwen aan de voorzijde van De Paauw mag niet onvermeld blijven.
Dit geschenk van Frederiks zwager, de Russische tsaar Nicolaas I, tevens broer van koningin Anna Paulowna, fungeert aan de voorzijde van De Paauw nog altijd als blikvanger.
Marmeren paardendrinkbak met gebeeldhouwde leeuwen voor raadhuis De Paauw
Project ‘Trots op De Paauw’
Landgoed De Paauw is een rijksmonument van nationale, maar ook internationale allure. Het park rondom het landhuis is daar een onlosmakelijk onderdeel van. Hoe zorgvuldig De Paauw ook is beheerd en onderhouden, een deel van de oude glorie van het landgoed is in de loop der tijd verloren gegaan. Gegeven de grote cultuurhistorische waarde van de buitenplaats, is daarom het plan ‘Trots op De Paauw’ ontwikkeld om het centrale gedeelte van het park, voor zover mogelijk, te herstellen en beter toegankelijk te maken. Dit kan door het restaureren en terugplaatsen van het historische tuinmeubilair rondom De Paauw en het in de oorspronkelijke staat terugbrengen van de inrichting van het park (o.a. beplanting).
De Stichting Ad Gloriam Pavonis voert dit project uit en werkt hierbij samen met de gemeente Wassenaar, lokale cultuurhistorische organisaties als de Stichting Historisch Centrum Wassenaar, de Vereniging Oud Wassenaer, het comité Open Monumentendag en de tuindersvereniging.
Inhoud project ‘Trots op De Paauw’
Voorgenomen activiteiten op het gebied van herstel van het tuinmeubilair zijn:
- restauratie van het monument beeldengroep uitgevoerd in zink aan het Beukenlaantje, i.c. het beeld ‘Nikè führt den gefallenen Krieger zum Olymp’ ofwel ‘Engel met stervende Strijder’ op een van de sokkels bij de ingang van de Prinsessetuin;
- restauratie van het monument marmeren object ‘Leeuwen met drinkbak’ voor het pand en
- restauratie of replica’s plaatsen van vazen en zitbankjes aan het Beukenlaantje.
Aan de restauratie van de zinken beeldengroep ‘Nikè führt den gefallenen Krieger zum Olymp’ wordt prioriteit gegeven omdat hiermee de verbinding tussen de Prinsessetuin en de voor- en achterkant (vijver) van het pand De Paauw als belangrijk onderdeel van het park wordt hersteld. De destijds minder zwaar beschadigde beeldengroep ‘Athena unterstützt den Krieger’ werd dankzij de inspanningen van de Stichting Ad Gloriam Pavonis al enige jaren geleden gerestaureerd.
Foto’s van de originele beelden op de Schlossbrücke in Berlijn, 2007. ‘Athena unterstützt den Krieger’ van Gustav Blaser uit 1854 en het beeld ‘Nikè führt den gefallenen Krieger zum Olymp’ van August Wredow uit 1857.
Daarnaast zal een scala aan activiteiten worden ontplooid om de betekenis en het belang van landgoed De Paauw voor een breed publiek op een laagdrempelige manier voor het voetlicht te brengen.
De nu nog lege sokkel aan de beukenlaan bij de Prinsessetuin van Huize De Paauw, bestemd voor de beeldengroep ‘Nikè führt den gefallenen Krieger zum Olymp’